@misc{Starkel_Leszek_Odbudowa_2018,
 author={Starkel, Leszek},
 volume={90},
 number={1},
 copyright={Creative Commons Attribution BY 3.0 PL license},
 address={Warszawa},
 journal={Przegląd Geograficzny},
 howpublished={online},
 year={2018},
 publisher={IGiPZ PAN},
 language={pol},
 abstract={Autor omawia przebieg odbudowy i rozkwitu polskiej geografii fizycznej po drugiej wojnie w warunkach zdziesiątkowanych kadr, zniszczonych warsztatów pracy, w warunkach zmiany granic państwowych i preferowania ideologii marksistowskiej. Już w latach 1945–1946 następowała odbudowa Polskiego Towarzystwa Geograficznego, które przejęło ster przygotowań nad rozwojem geografii w ramach wydziałów spraw naukowych i spraw dydaktycznych PTG. W warunkach izolacji od współpracy międzynarodowej opracowano program badań naukowych zmierzających do wszechstronnego poznania środowiska geograficznego i zasobów gospodarczych kraju, ukierunkowując je na potrzeby gospodarcze. Przystąpiono do jego realizacji i równocześnie przedstawiono do akceptacji na pierwszym Kongresie Nauki Polskiej w 1951 r. Jesienią 1953 r. z inicjatywy S. Leszczyckiego został utworzony Instytut Geografii PAN, który przejął koordynację najważniejszych programów badawczych obejmujących cały kraj i pracujących identycznymi metodami, co po około 20 latach pozwoliło na publikację syntetycznych opracowań kartograficznych i monografii. Gdy w 1956 r., po raz pierwszy po wojnie, Polacy wzięli udział w Kongresie Międzynarodowej Unii Geograficznej, a w 1957 r. w Kongresie Międzynarodowej Asocjacji Badań Czwartorzędu INQUA, okazało się, że Polacy wypracowali w kraju oryginalne metody badań i osiągnęli ciekawe wyniki. W efekcie, w ciągu kilku lat zostali powołani na przewodniczących kilku komisji MUG i zaproszeni do zorganizowania VI Kongresu INQUA w Polsce w 1961 r. Rozpoczęła się ożywiona współpraca międzynarodowa. Równocześnie rozwinęły się badania polarne – organizacja wypraw i zakładanie stałych stacji naukowych. Polacy nie tylko zaczęli uczestniczyć w programach międzynarodowych, ale nawet niektóre z nich inicjowali i im przewodniczyli. Zaczęła też rysować się specjalizacja poszczególnych ośrodków naukowych. Rosnące w skali światowej potrzeby racjonalnej gospodarki kurczącymi się zasobami przyrody i budowania prognoz zmian klimatu, skłoniły także w Polsce różne dziedziny nauk (w tym inżynierskich, biologicznych i innych) do podejmowania tej problematyki. W tej sytuacji geografowie u schyłku lat 70. wystąpili z inicjatywą powołania na następną dekadę dwóch programów międzyresortowych, w tym jednego z zakresu geografii fizycznej (Przemiany środowiska geograficznego Polski). Miały one odnowić warsztat badawczy, dostarczyć opracowań syntetycznych, jak też zapewnić większą integrację ośrodków geograficznych w Polsce.},
 type={Text},
 title={Odbudowa i rozwój polskiej geografii fizycznej po drugiej wojnie światowej w latach 1945–1980},
 URL={http://www.rcin.org.pl/igipz/Content/65846/PDF/WA51_84807_r2018-t90-z1_Przeg-Geogr-Starkel.pdf},
 keywords={Polish geography, 1945-1980, rebuilding and development},
}