Jaunius Vylius Gra na kanklach na Suwalszczyźnie. Dawniej i obecnie O grze na kanklach na Litwie w XIX-XX wieku pisali znani badacze naszego folkloru i muzyki instrumentalnej: A. Sabaliauskas, Z. Slaviūnas, P. Stepulis, M. Baltrėnienė, R. Apanavičius, V. Alenskas, V. Palubinskienė i inni. Jedni przekazywali więcej informacji, inni mniej. M. Baltrėnienė w książce „Devyniastygės kanklės” (1997) podaje, że grupowa gra na kanklach pojawiła się w rejonie Zanavykai około 1890 roku. Inni badacze również wspominają o tym fakcie w swoich pracach, jednak wszyscy pisali głównie o pojedynczych muzykach, bo w tamtych czasach grano na kanklach pojedynczo. Na Suwalszczyźnie było wielu pojedynczych instrumentalistów na kanklach, którzy grali na różnych rodzajach kankli. Są to: ojciec i jego trzej synowie: Staniuliai (Vilemai, Sapieżyszki), Simonas Stankevičius i Simanas Popiera (Salema Būda, Sosnowo) Kazimieras Masaitis (Seredžius), Akelaitis (Ašmonai, Szumsk) Vincas Bartuška (Tursučiai, Szumsk), Simonas, Ambroziejus, Bonaventuras i Valentinas Kalvaičiai (Katiliai, Gryszkabuda), Pranas Puskunigis (Katiliai). Utrwalono grę na kanklach V. Bartuški, K. Masaitisa, S. Popiery i P. Puskunigisa, sporządzono zapisy, które przetrwały do naszych czasów. Gra na kanklach V. Bartuški została odnotowana przez A. Sabaliauskasa w 1924 r., a trzech kolejnych – u Z. Slaviūnasa w Archiwum Folkloru w 1935 i 1937 r. O Akelaitisie i rodzinie Staniuliai wiadomo jedynie tyle, że posiadali kankle i na nich grali. Znacznie szerszą działalność rozwinęli Kalvaičiai (aż trzy pokolenia), którzy nie tylko sami grali na kanklach, nauczali innych, ale także tworzyli pierwsze koła muzyków. Jedynie działalność Pranasa Puskunigisa wykraczała poza granice jego rodzinnej wsi: w 1906 r. założył zespół we wsi Skrawdzie, później w Kownie stanął na czele grających na kanklach w drukarni S. Banaitisa, zespołu inwalidów Muzeum Wojskowego, uczniów szkoły w Šančiai, jeździł do Poniewieża, Krakinowa, Telsz i innych miejsc. Występował i uczył tych, którzy chcieli grać, wraz z innymi miłośnikami kankli założył towarzystwo „Kanklininkai” (1925), pierwszą szkołę gry na kanklach (1930), opracował pierwszy podręcznik do muzyki granej na kanklach (1932). W latach 1918-1940 nikt nie pisał o poszczególnych muzykach, poza starszymi, takimi jak: V. Bartuška, V. Kalvaitis, K. Masaitis, S. Popiera. Ale jeśli zwrócimy nasz wzrok na krainę Zanavykai, znajdziemy tam ich więcej. Przede wszystkim należy wspomnieć o synu brata Pranasa Puskunigisa, Juozasa, także Pranasie, nazywanym przez miejscowych Kriaučiukasem. W 2004 roku, podczas poszukiwań ojczyzny P. Puskunigisa, Albinas Kolega, mieszkaniec wsi Katiliai, nie tylko pokazał autorowi tego artykułu miejsce, w którym stało duże i piękne gospodarstwo Puskunigiai, ale także opowiedział o ostatnim właścicielu tego gospodarstwa Pranasie Puskunigisie Kriaučiukasie, który miał kankle i zwykł na nich grać. A. Kolega, kiedy był jeszcze dzieckiem, słyszał grę na kanklach starego Valentynasa Kalvaitisa w wiosce Skaistgiriai. Antanas Žemaitis, który urodził się w tej samej wiosce Katiliai i tam mieszkał, powiedział w 2004 roku, że gdy był dzieckiem gry na kanklach uczył go Juozas Bacevičius, starosta Gryszkabudy, który miał kankle i na nich grał. A. Žemaitis sam zrobił kankle. W 2006 r. starsza kobieta Agnietė Misiukevičienė, która mieszkała we wsi Būda (Jankai, rejon kozłoworudzki), opowiedziała, że w okresie międzywojennym, kiedy była jeszcze młoda, należała do „pavasarininkai”, spotykali się w Gryszkabudzie, gdzie słyszała i widziała muzyka z Gryszkabudy, organistę Puidokasa. A mąż jej siostry, który mieszkał w Gryszkabudzie, o nazwisku Demikis, również grał na kanklach, ale tylko w domu. Sam zrobił kankle. Kiedy trzeba było się uspokoić lub uśpić dziecko, podnosił kankle i zaczynał grać, a dziecko się uspokajało. Jonas Gregoravičius ze wsi Pavengliska (Sosnowo) miał dwoje kankli, które kształtem różniły się nieco od tych P. Puskunigisa i mistrza ze wsi Skrawdzie. Mieszkając w Mereczu w 1997 r., opowiadał, że gry na kanklach uczył go Stravinskas organista z Sosnowa, który w swoim czasie miał koło 10 muzyków. J. Gregoravičius w 1930 r. w Kownie kupił dwoje kankli autorstwa mistrzów z Wyłkowyszek i udał się do P. Puskunigisa, który pokazał, jak na nich grać. W 1932 r. wraz z mężem swojej siostry Dominykasem Valiukonisem pojechał do Włoch, grał na ulicach i w kawiarniach Rzymu, zbierał pieniądze „do kapelusza”, śpiewał litewskie pieśni w rytm gry na kanklach. Później J. Gregoravičius był organistą w różnych kościołach litewskich (w ostatnich latach w Mereczu), a wraz z żoną grał na kanklach podczas mszy świętych. Grupowa gra na kanklach, która rozpoczęła się pod koniec XIX w. w Zanavykai, później, już w XX w., rozprzestrzeniła się w regionie Kapsai, najpierw, jak wspomniano wyżej, we wsi Skrawdzie, następnie w Kownie i innych miejscach. Nie ustała w czasie I wojny światowej (koncerty orkiestr pod dyrekcją P. Puskunigisa w Kownie i Królewcu w 1916 r.). A po ogłoszeniu niepodległości Litwy rozprzestrzeniła się dalej, zwłaszcza w Kownie. Aktywnie przejawiała się tu działalność P. Puskunigisa, Justinasa Strimaitisa, Pranasa Stepulisa i innych, a we wsi Skrawdzie w okresie międzywojennym uformowało się nawet kilka grup muzyków grających na kanklach (Pavasarininkai, Šauliai), wyrośli nowi nauczyciele gry na kanklach (A. Degutis, J. Alenskas). W kowieńskim radiu odbywały się koncerty orkiestr, swoiste święta gry na kanklach lub przynajmniej ich początków, w których oprócz muzyków z Kowna, ze wsi Skrawdzie, Krakinowa brał udział zespół muzyków grających na kanklach z mariampolskiego seminarium nauczycielskiego pod kierownictwem Juozasa Kamaitisa (1939). Nawiasem mówiąc, muzyka kankli w Mariampolu rozbrzmiewała już w 1905 roku, kiedy osiedlił się tu P. Puskunigis. To tutaj zaczął formować swój pierwszy oddział muzyków. Niestety, nie dostawszy posady organisty, musiał szukać jej gdzie indziej. Znalazł we wsi Skrawdzie. Wtedy bracia i siostry z Mariampola, Staugaičiai i Šačkai zaczęli grać na kanklach. Po zajęciu Litwy przez komunistyczną Rosję i wybuchu II wojny światowej muzyka kankli została oczywiście znacznie wyciszona. Ale na tym życie się nie kończyło: dzieci rodziły się, dorastały, młodzi ludzie brali śluby, obchodzili święta, bawili się, śpiewali, więc może i grali na kanklach. Tylko my nie mamy o tym wiedzy, jedynie według V. Alenskisa, w „šviesų žiburėlys” w trudnych latach wojny muzycy ze wsi Skrawdzie zachowali tradycję grania na kanklach nawet w czasie wojny – w 1943 r. zorganizowali koncert w Wejwerach. Po II wojnie światowej, po zakończeniu walk partyzantki litewskiej z najeźdźcami rosyjskimi, na Suwalszczyźnie jako pierwsi odrodzili się pierwsi muzycy grający na kanklach ze wsi Skrawdzie, którzy rozpoczęli działalność koncertową w 1956 roku. Prawdą jest, poszczególni muzycy Antanina Garkauskienė, Agota Aleksynaitė, Kazys Banionis grali na kanklach już wcześniej przy różnych okazjach w tym regionie. Kankle brzmiały szerzej, gdy zaczęły się formować zespoły etnograficzne. Od 1973 r. na kanklach suwalskich grał zespół „Poringė” Wileńskiego Uniwersytetu Pedagogicznego pod kierownictwem Mariji Baltrėnienė. W 1986 r. grupa instrumentalistów skupiona w założonym w 1979 r. zespole folklorystycznym „Sūduonia” w Kozłowej Rudzie zaczęła grać na kanklach suwalskich, istnieją do dziś. Kankle brzmiały również w zespołach etnograficznych w Zanavykai: w Plokščiai (na czele z Stasė Piliutienė), Pułubie, później Patašinė (na czele z Nijolė Černevičienė). W 1989 r., kiedy wydział kultury rejonu szakowskiego znajdował się pod opieką Janiny Martišienė, zakupiono dla nich kankle suwalskie. 12 lutego 1992 r. Jonas Vasmanas, dyrektor Muzeum Krajoznawczego w Mariampolu, zaprosił miłośników gry na kanklach na spotkanie, na którym zdecydowano o ustanowieniu koła miłośników gry na kanklach przy muzeum. Tak narodzili się „Marijampolės kanklinykai” których pierwsze publiczne wystąpienie odbyło się 16 maja. Tę grupę muzyków, którą przejął autor tego artykułu, można by nazwać instrumentalistami i śpiewającymi, ponieważ grają na kanklach i śpiewają, odróżniając się w ten sposób od zespołu z wsi Skrawdzie, którzy na kanklach tylko grali w rytm śpiewu. Od tego czasu na Suwalszczyźnie, na stosunkowo niewielkim obszarze mowy regionu Kapsai, w odległości około 25 km od siebie, trzy grupy grają na kanklach z Suwalszczyzny: Skrawdzie, Kozłowa Ruda i Mariampol. Udało mi się też zdobyć trochę wiedzy o powojennych muzykach indywidualnych. W 1961 roku Jurgis Dovydaitis, zbierając folklor we wsi Kuktai niedaleko Mariampola, nagrał na taśmie magnetofonowej jeden utwór mieszkanki Žitkuvienė, która urodziła się w 1901 roku, a w tym samym roku piosenkę „Žydi darže radastėlė” autorstwa Juozasa Merkšaitisa, mieszkańca wsi Vaitai (gmina Pilwiszki), do której przygrywały kankle. W nagranej w 2004 r. relacji Bronė Špakauskienė z Gryszkabudy wspominała, że wkrótce po wojnie i zakończeniu wykopków we wsi Katiliai odbyły się tańce u jej siostry. To tam po raz pierwszy zobaczyła i usłyszała kankle, na których grał Pranas Puskunigis – Kriaučiukas. Była bardzo zainteresowana tymi kanklami. Kriaučiukas nauczył ją grać na kanklach. A kankle podarował jej jej przyszły mąż, który kupił je od mężczyzny mieszkającego w Gryszkabudzie, o nazwisku Bakys. Valė Pečiulienė z Gryszkabudy, nagrywając w 2004 roku kilka melodii na kanklach suwalskich, powiedziała, że jest samoukiem. Gry nauczyła się ze słuchu, obserwując starego Kalvaitisa i słuchając, jak gra. Petras Sinkevičius, mieszkaniec wsi Bliuviškiai (Gryszkabuda), powiedział w tym samym 2004 roku, że jego brat Antanas zrobił kankle, umiał pięknie grać, choć nikt go tego nie uczył. Zrobił je wkrótce po wojnie. A w sąsiedniej wiosce Žaliablėkai mieszkał taki stary człowiek o nazwisku Pauža, więc przyszedł na „potańcówkę” aby zagrać tam na kanklach, ponieważ w tym czasie nie było tam innych muzyków. Trzymał kankle na kolanach, ale nie śpiewał, tylko grał melodię. Sam kankle zrobił również Jurgis Pavilonis, który mieszkał we wsi Dambava (Sosnowo). W 1988 roku powiedział, że pracował nad nimi już w 1934 roku, kiedy patrzył na kankle 70-letniego Matulaitisa, który mieszkał w pobliskiej wsi Trakiszki. Kolejne kankle J. Pavilonis zrobił człowiekowi, który mieszkał w Płutyszkach. Grał na kanklach z bratem, który grał na harmonijce, a drugi brat na skrzypcach. Kankle były strojone zgodnie z kamertonem „la”. Grube struny były dwie: jedna struna jelitowa, a druga owinięta. Kankle te były już połamane i nieużywane, ale J. Pavilonis je naprawił i podarował kolekcjonerom folkloru. Obecnie znajdują się one w muzeum kankli we wsi Skrawdzie. W 1987 r. w Szakach powstał zespół folklorystyczny, który prowadziła Audronė Adomaitienė, nauczycielka szkoły muzycznej. Potem nabyła kankle suwalskie; To samo zrobiła inna piosenkarka i obie przygrywały na kanklach do pieśni. W 1992 r. zespół zaprzestał działalności, ale w 1999 r. został reaktywowany, nazywał się „Šakija” do 2007 r. kierowała nim Audronė Adomaitienė, grała już jednak tylko z córką Moniką. Od 1989 roku kankle suwalskie, jak już wspomniano, grają w zespołach w Zanavykai. Stasė Piliutienė, zawodowa instrumentalistka z Plokščiai (Rejon Szakowski) grała na kanklach, ale mniej na kanklach suwalskich, przygrywała ze śpiewakami „Vaiguva” i nie miała uczniów. Inaczej sytuacja z kanklami wyglądała w Połubiach, a później w Patašinė, gdzie początkowo jedną z instrumentalistek była również Nijolė Černevičienė. Jako kierowniczka zespołu „Nova” przygrywała tam do kilku pieśni. Kiedy nawiązała kontakt z „Sūduonią” z Kozłowej Rudy i z „Marijampolės kanklinykai”, otrzymała od nich wsparcie metodyczne: podręcznik P. Puskunigisa o kanklach suwalskich oraz praktyczne lekcje gry. Od 2002 roku, kiedy w Patašinė zaczął działać oddział szkoły muzycznej (klasa kankli suwalskich), grupa muzyczna działająca przy zespole „Nova” rozrosła się. Zarówno dorośli, jak i dzieci uczyli się grać na kanklach. Te ostatnie, gdy podrosły, nie tylko uzupełniły szeregi muzyków „Novy”, ale także utworzyły osobną grupę młodych instrumentalistów. Pod nazwą „Užnovietis” zaczęli organizować samodzielne koncerty i brać udział w konkursach „Tramtatulis” (zostali laureatami w 2011 roku). Od 2003 roku w rodzinnych stronach Jonasa Jablonskisa, we wsi Rygiškiai, N. Černevičienė i jej „Užnovietis” zaczęli organizować uroczystości Zielonych Świątek, podczas których oprócz folkloru pasterskiego grana jest również muzyka na kanklach. Młodzi muzycy z Patašinė, Szak, Kozłowej Rudy, Mariampola grają na kanklach, pięknie komponując melodie, które współgrają z innym folklorem dziecięcym. W 2004 r. w tych samych rodzinnych stronach J. Jablonskisa, zespół „Nova” zorganizował trzecie Święto Muzyki Kankli Suwalskich. Zespoły z Patašinė „Nova” i „Užnovietis”, prowadzone przez N. Černevičienė, wspomagane przez jej córkę Raimondę Černevičiūtė, która ukończyła szkołę artystyczną w Szakach (klasa gry na skrzypcach) i Politechnikę w Kownie, od 2003 r. brały udział we wszystkich litewskich festiwalach piosenki i festiwalach piosenki szkolnej, wciąż grając coś na kanklach. W 2005 r. liderki „Novy” i „Užnovietis” zaprosiły wszystkich młodych muzyków grających na kanklach z Suwalszczyzny do Patašinė – ponownie odbył się piękny festiwal muzyczny kankli suwalskich, na którym pojawiły się dzieci i młodzież z Szak, Patašinė, Bliuviškiai, Gryszkabudy, Mariampola, Skaisčiūnai. Tego samego dnia muzycy z Patašinė, Szak i Mariampola zagrali kilka utworów na kanklach przy kamieniu wzniesionym ku pamięci P. Puskunigisa w jego rodzinnej Galulaukė (autorem jest artysta ludowy Antanas Bilinskas), grali na kanklach podczas festiwalu piosenki miejskiej w Szakach. Od 2006 r. N. Černevičienė, przy wsparciu Audronė Adomaitienė, nauczycielki kankli w szkole plastycznej w Szakach oraz Muzeum Krajoznawczego w Mariampolu, rozpoczęła organizowanie corocznych letnich obozów gry na kanklach dla dzieci i młodzieży. Gra na kanklach „Užnovietis” oraz pieśni i muzyka kapeli „Nova” zostały nagrane na płycie CD suwalskich zespołów folklorystycznych. Niektóre z dawnych zwyczajów wsi Zanavykai – chodzenie po polach, kadzenie i poświęcanie, oranie pierwszej skiby z zakopywaniem w niej gotowanego jajka, wiosenne siewy, zakończenie żniw żyta, wybielanie tkanin – zostały nagrane na płytę CD (film „Zanavykų senieji darbo papročiai”, 2016, autorzy: N. Černevičienė i V. Jasulevičius). Obrazom z filmu towarzyszy muzyka grana na kanklach w wykonaniu zespołu „Užnovietis”. Wspomniano już, że w 1986 r. grupa muzyków zebrała się w zespole folklorystycznym „Sūduonia” z Kozłowej Rudy. Byli nieliczni, ale grali na kanklach nieustannie i z werwą. Grali na kanklach ze wsi Skrawdzie, wykonanych przez Kajetonasa Naudžiusa. Układali palce i przesuwali je po strunach tak, jak nauczał P. Puskunigis. W ich grze na kanklach pojawiła się jednak nowość: na końcu pieśni litewskich dość często rozbrzmiewała kwarta, więc muzycy musieli również wydobywać ten interwał, aby dźwięki kankli nie gryzły się z głosami śpiewaków. W ten sposób gra na kanklach P. Puskunigisa zostaje uzupełniona o nowe ułożenie palców lewej ręki. Tak grają „Marijampolės kanklinykai”, „Nova”, „Užnovietis”. Od momentu założenia do 2003 r. muzycy z „Sūduonii” grali razem ze śpiewakami, uczestnicząc w prawie wszystkich przedstawieniach, uroczystościach i wydarzeniach zespołu. A występów było sporo. Już w 1987 r. brali udział w Kowieńskim Festiwalu Folklorystycznym „Atataria lamzdžiai” i Międzynarodowym Festiwalu Folklorystycznym „Baltica” w Rumszyszkach, w 1988 r. w Festiwalu Folklorystycznym „Ant ežerėlio” w Bijotė, uroczystości upamiętniającej J. Basanavičiusa w wileńskim Pałacu Artystów. W 1989 r. ponownie grali na kanklach w Pałacu Artystów w Wilnie, tym razem na niezależnym koncercie „Sūduonii”, sfilmowanym do telewizji, na wileńskim festiwalu „Skamba skamba kankliai”, na Węgorzewskim Jarmarku Folkloru w Polsce (pierwsza podróż zagraniczna!). W 1990 r. miał miejsce pamiętny występ na XIII Święcie Pieśni podczas Wieczoru Narodowego w Pałacu Sportu w Wilnie, a także obchody 120. rocznicy urodzin luminarza z Suwalszczyzny, kolekcjonera folkloru Vincasa Šlekysa w Mariampolu. Gdy tylko ochłonęli po wydarzeniach 13 stycznia, muzycy „Sūduonii” wzięli udział w koncertach w szkole średniej w Kozłowej Rudzie oraz w Starych Trokach – historycznej stolicy Giedymina. 22 maja zagrali na kanklach w Pszczelniku – miejscu symbolicznym dla wszystkich Litwinów, gdzie w pobliżu pomnika legendarnych pilotów zginęli Darius i Girėnas. Wykonano tam Hymn Państwowy Litwy oraz, powszechnie znaną od 1933 roku, pieśń o śmierci lotników: „Vakar juokas mus kuteno, šiandien skamba liūdnos dainos”. Następnie muzycy z Kozłowej Rudy wykonali kilka utworów na kanklach suwalskich podczas trzech koncertów Międzynarodowego Festiwalu Folkloru w Pyrzycach (niedaleko Szczecina), gdzie powiewała już litewska trójkolorowa flaga. W 1992 roku „Sūduonia” grała i śpiewała podczas nocy świętojańskiej w obwodzie królewieckim (Prusach), nad brzegiem rzeki Gołubaja, zaproszona przez Jonasa Vasmanasa, dyrektora Muzeum Krajoznawczego w Mariampolu. W 1993 roku ponownie wystąpili w Rumszyszkach, w Zagrodzie Suwalskiej na terenie Litewskiego Muzeum Wsi, podczas międzynarodowego festiwalu „Baltica”. Z kolei 16 lutego 1994 roku zagrali dla Litwinów w mieście Gusiew. Najważniejszym wydarzeniem tego roku był jednak Suwalski Festiwal Muzyki Kankli, na którym wystąpiły: „Sūduonia”, „Marijampolės kanklinykai”, młodzi muzycy ze szkoły w Kozłowej Rudzie oraz najstarszy na Litwie zespół kanklistów ze wsi Skrawdzie. Uroczystość była piękna, niestety na kolejną trzeba było czekać bardzo długo. Grupa młodych instrumentalistów ze szkoły w Kozłowej Rudzie istniała bardzo krótko, zaledwie kilka lat. Tymczasem jeszcze w tym samym roku zespół „Sūduonia” wystąpił w Wilkach z okazji 175. rocznicy urodzin Antanasa Juški. Po raz drugi (i niestety ostatni) zagrali też w Prusach nad rzeką Gołubają przy świętojańskim ognisku, a następnie w Wilnie, w Park Serejkiskim, podczas Wieczoru Narodowego Światowego Święta Pieśni Litewskiej. 16 lutego 1995 r. śpiewacy i instrumentaliści „Sūduonii” świętowali w Ožkabaliai – rodzinnych stronach J. Basanavičiusa. Grali także i śpiewali na kłajpedzkim festiwalu „Parbėg laivelis” i w wielu innych miejscach – nie sposób wymienić tu wszystkich, dlatego przywołano tylko te najważniejsze i najbardziej pamiętne. W 1996 r. „Sūduonia” złożyła gratulacje słynnemu zespołowi „Kanklės” ze wsi Skrawdzie z okazji jego 90. urodzin, a w 1997 r. wystąpiła na uroczystości upamiętniającej „Aušrininkasa” A. Vištelisa w Litewskiej Akademii Rolniczej w Kownie, gdzie gry na kanklach suwalskich słuchał tragicznie zmarły ksiądz Ričardas Mikutavičius, który po tym wydarzeniu pochwalił śpiewaków i instrumentalistów „Sūduonii”. W 1999 r. dyrektorem „Sūduonii” została Alvytė Pabalienė z Kozłowej Rudy, ale działalność zespołu pozostała niezmieniona, z wyjątkiem tego, że grupa muzyków była mniejsza i występowała rzadziej. W 2003 r. Eglė Bernotienė z Mariampola, która przejęła kierownictwo „Sūduonii”, utworzyła oddzielną grupę młodych muzyków nazwała ją „Sūduoniukai”. Grupa ta składa się wyłącznie z dzieci, uczniów Szkoły Artystycznej Rimvydasa Žigaitisa w Kozłowej Rudzie, tworzy oddzielne programy, ale współpracuje również z „Sūduonią”. Oprócz gry na kanklach, uczą się również innego folkloru dziecięcego i biorą udział w konkursach „Tramtatulis”. Oprócz E. Bernotienė, „Sūduoniukai” gry na kanklach uczyły Lijana Bartkaitė, Irena Dulinskaitė i Elena Sakavičiūtė-Pečiulaitienė, nauczycielki gry na kanklach w Szkole Artystycznej Rimvydasa Žigaitisa w Kozłowej Rudzie. Od 1992 r. „Marijampolės kanklinykai” którzy grają na kanklach suwalskich, identyfikują się jako grupa miłośników folkloru. Poszukują oni pieśni w najstarszych pokładach tradycji ludowej; śpiewają wiele jednogłosowych pieśni z Suwalszczyzny, które – rzecz jasna – wykonywane są bez akompaniamentu kankli. Grają na kanklach według nauk P. Puskunigisa, przywiezionych z kolebki muzyki kankli suwalskich – wsi Katiliai, gdzie narodziła się zespołowa gra na kanklach. Instrumentaliści z Mariampola wnieśli pewne innowacje do dawnej techniki gry na kanklach. Oprócz wspominanej wcześniej kwarty, która jako pierwsza została użyta przez muzyków „Sūduonii” z Kozłowej Rudy, instrumentaliści z Mariampola, akompaniując do pieśni, zaczęli wykorzystywać niskie struny kankli suwalskich, w tzw. funkcji dominanty. Jednak grając melodie tańców litewskich, muzycy powracają do głównej tonacji instrumentu. Ten nowy sposób gry opisano w drugim wydaniu podręcznika „Skambinkime suvalkiečių kanklėmis” (J. Vylius, Mariampol, 2010). Trzon mariampolskiej grupy kanklistów stanowią nauczyciele muzyki: troje absolwentów kłajpedzkich wydziałów Konserwatorium Wileńskiego, absolwentka Szkoły Kultury w Mariampolu oraz kierownik, który kształcił się w Wyższej Szkole Muzycznej im. J. Tallata-Kelpšy w Wilnie; często wspierał ich też muzyk i organista z Wyłkowyszek, a od 2012 roku skład zasilili dwaj magistranci Uniwersytetu Witolda Wielkiego w Kownie. Dzięki temu, że grupę tworzą niemal sami zawodowi muzycy, mogła ona podjąć się ambitniejszych zadań niż tylko śpiew i gra. Od 1997 roku członkowie zespołu zaczęli uczyć dzieci gry na kanklach w szkołach, w których pracowali – pionierkami były Rasa Slankauskienė w Gimnazjum „Sūduva” i Roma Upitienė w Szkole-Przedszkolu w Mokolai, a nieco później Dalia Venckienė w Kolegium Mariampolskim, dzięki czemu powstała swoista szkółka gry na kanklach. Już w pierwszym roku działalności „Marijampolės kanklinykai” wystąpili za granicą – co prawda niedaleko, bo w obwodzie królewieckim, w Muzeum K. Donelaitisa w Tołminikiejmach, sprawiając, że kankle suwalskie zabrzmiały na ziemi Litwinów pruskich. Wkrótce potem instrumenty te rozbrzmiały tam ponownie nad brzegiem rzeki Gołubaja w miejscowości Obeliškės podczas nocy świętojańskiej, a innym razem – znów przy granicy z Prusami, w Bartnikach, na letnim obozie dla dzieci. W 1993 roku zagrali na otwarciu Muzeum Partyzantów Okręgu „Tauras” w Mariampolu. W 1994 roku „Marijampolės kanklinykai” udali się do Kozłowej Rudy na Pierwsze Święto Muzyki Kankli Suwalskich, a nieco później ponownie do Prus (do Obeliškiai) na noc świętojańską, gdzie przy ognisku do rana śpiewano litewskie pieśni, grano na kanklach i tańczono korowody. Rok 1995 przyniósł występy w wielu miejscach, m.in. pamiętny pierwszy samodzielny koncert w izbie pamięci J. Bendoriusa w Mariampolu (gdzie odbywały się próby) oraz występ dla archeologów w urzędzie miasta. W 1996 roku zespół zorganizował obchody 220. rocznicy urodzin L. Rėzy w bibliotece miejskiej, powtarzając ten program 16 lutego w Ožkabaliai – rodzinnych stronach J. Basanavičiusa. Latem tego roku dyrektor muzeum J. Vasmanas zabrał muzyków do Neryngi, gdzie dali trzy koncerty, odwiedzili Preilę i drewnianą rzeźbę L. Rėzy, a także przeszli pieszo przez zasypaną piaskami rodzinną wieś folklorysty – Karvaičiai. W 1998 roku w studiu Radia Litewskiego nagrali kasetę z własnym repertuarem; tym razem obok kankli dwunastostrunowych użyli też małych kankli (tzw. pypliukės) o dziewięciu strunach, brzmiących oktawę wyżej, wykonanych przez wileńskiego mistrza Algisa Vitlipasa – na takich grywali dawniej we wsi Skrawdzie P. Puskunigis i A. Degutis. W kolejnych latach (1999–2001) mariampolskie koło miłośników folkloru organizowało rocznice urodzin A. Juški (180.), P. Puskunigisa (140.), V. Šlekysa (130.) i ponownie L. Rėzy, podczas których członkowie zespołu sami opowiadali o życiu i działalności tych postaci, wykonywali spisane przez nich pieśni oraz utwory na kanklach Puskunigisa. Ponieważ zespół składa się z muzyków czytających nuty, praca nad repertuarem jest błyskawiczna – od razu grają i śpiewają, szukając najlepszej interpretacji; tak powstały programy oparte na zbiorach Puskunigisa, Rėzy, Juški, Šlekysa, braci Basanavičiusów i Bendoriusa, a z nich wyłoniły się programy tematyczne (pieśni wojskowo-historyczne, weselne z Ožkabaliai) oraz osobny program z pieśniami słynnej suwalskiej pieśniarki ludowej Adele Kazlauskienė. W 2003 roku grupa zadebiutowała na Święcie Pieśni i zorganizowała dwudniowe Drugie Święto Muzyki Kankli Suwalskich, występując wspólnie z wychowankami. W 2005 roku muzycy gościli w rejonie szakowskim (odsłonięcie kamienia Puskunigisa w Katiliai) oraz w Puńsku w Polsce, a także na uroczystościach J. Jablonskisa w Gryszkabudzie, zaś w 2006 roku muzycznymi gratulacjami uświetnili 100-lecie słynnego zespołu „Kanklės” ze wsi Skrawdzie. W 2007 r. grupa z Mariampola świętowała 15-lecie swojej działalności, organizując popołudnie z folklorem suwalskim, a 6 lipca śpiewali pieśni wojskowo-historyczne i grali na kanklach podczas Dnia Folkloru na Litewskim Święcie Pieśni. Jesienią zaprezentowali społeczeństwu Mariampola niewielką książkę, opracowaną na podstawie folkloru opisanego przez Jurgisa Dovydaitisa, honorując w ten sposób tego słynnego kolekcjonera litewskiego folkloru. W 2010 r. kankle zabrzmiały w Ožkabaliai, w gospodarstwie Jonasa i Vincasa Basanavičiusów, w Bibliotece Petrasa Kriaučiūnasa w Mariampolu zaprezentowano napisaną w 1870 r. książkę o folklorze „Triobiškės Dainos”. Latem 2011 r. byli członkowie zespołu folklorystycznego Uniwersytetu Wileńskiego „Ratilio” zaprosili „Marijampolės kanklinykai” do Trok, gdzie w Wielkiej Sali w zamku w Trokach grano na kanklach suwalskich i śpiewano. W 2012 r. na Wileńskich Targach Książki zaprezentowano zbiór folkloru napisany przez lidera „Marijampolės kanklinykai”, J. Vyliusa: „Paklausykit manę, jauno bernelio”, a z okazji 20-lecia grupy zorganizowano kolejne święto kankli suwalskich. W 2013 r. nauczono się całego zbioru pieśni kościelnych, który został odśpiewany podczas mszy świętej w Szumsku przy akompaniamencie kankli. W 2015 r. przygotowano kolejny program: grupa nauczyła się osiemnastu pieśni spisanych przez V. Šlekysa i zaśpiewała je, aby zaprezentować kolejną książkę suwalskiego folkloru „Kapsų dainos”. W 2017 roku „Marijampolės kanklinykai” obchodzili 25-lecie swojej działalności. Z tej okazji galeria sztuki centrum kultury zorganizowała festiwal muzyczny kankli suwalskich, na którym wystąpiło 28 dzieci ze szkół w Mariampolu oraz zespół „Kankliukai” ze wsi Skrawdzie. Byli to uczniowie członków mariampolskiego koła miłośników folkloru: R. Slankauskienė, R. Upitienė, D. Venckienė, V. Biskienė i J. Vyliusa. Wszyscy śpiewali, a „Kankliukai” grali również na kanklach. Przedstawili również statystyki dotyczące swojej działalności telewizji Marijampolė i licznie zgromadzonej publiczności. 324 koncerty, 161 nauczonych utworów folklorystycznych, 300 dzieci, które nauczono gry na kanklach - to wyniki 25 lat działalności. Kankle suwalskie rozbrzmiewają również w Syntowtach. Jūratė Navickienė, szefowa zespołu folklorystycznego „Santaka” w tym mieście, przez kilka lat uczestniczyła w letnich obozach gry na kanklach w Patašinė. W 2011 roku nabyła własne kankle suwalskie, które teraz rozbrzmiewają, akompaniując do pieśni na koncertach zespołu „Santaka”. Panoviai jest również blisko Syntowt. Ingrida Sutkienė, uczennica nauczycielki gry na kanklach A. Adomaitienė, pracowała tam od 2005 r. jako prowadząca wydarzeń w sali rekreacyjnej. Kupiła kankle suwalskie i grała na nich podczas różnych wydarzeń: uroczystości, obchodów, spotkań. Niestety, w 2013 r. Ingrida Sutkienė wyjechała za granicę. Zasłużona Vida Bagdonienė, mieszkanka wsi Būda w starostwie Jankai w gminie Kozłowa Ruda, wokalistka zespołu folklorystycznego „Nova”, która nauczyła się grać na kanklach w 2005 roku w Patašinė, wkrótce nabyła kilka kanklii i nauczyła grać na nich kilkoro wiejskich dzieci. Następnie zaczęła prowadzić lokalny amatorski zespół folklorystyczny „Gandružis” i razem z wyszkolonymi instrumentalistami wykonuje piosenki. W ten sposób dźwięk kankli suwalskich nadal można usłyszeć w odległej wiosce Būda, obok wielkich lasów Kozłowej Rudy, i nie tylko tam. Od 2014 r. Dalia Venckienė, która prowadzi zespół folklorystyczny „Senapilė” (założony w 2010 roku) na mariampolskim uniwersytecie trzeciego wieku wraz z Vierą Vasiliauskienė, śpiewaczką i instrumentalistką zespołu folklorystycznego „Sūduonia” z Kozłowej Rudy, gra na kanklach suwalskich, przygrywa do pieśni „Senapilė”. Obie są doświadczonymi instrumentalistkami, dlatego wykonują również litewskie melodie taneczne i inne utwory. Danutė Klevienė, nauczycielka muzyki w Gimnazjum „Sūduva” w Mariampolu, od 2005 roku organizuje coroczne festiwale młodzieżowe i dziecięce „Atidarysiu dainų skrynelę”. Gromadzą się na nich dziecięce koła folklorystyczne działające w szkołach Mariampola. Na kanklach grają nauczycielki prowadzące zespoły kanklistów: Rasa Slankauskienė, Roma Upitienė i Vida Biskienė z Mariampola, a także młodzi instrumentaliści z Kozłowej Rudy i Patašinė. Nauczycielki siadają również razem, by wspólnie zagrać. To piękne wydarzenie, podczas którego – obok innego folkloru – zawsze rozbrzmiewają kankle suwalskie. Występuje również na corocznych koncertach zespołu folklorystycznego „Klevelis” uczniów Gimnazjum „Sūduva” na zakończenie roku szkolnego, gdzie nauczycielka R. Slankauskienė i jej uczniowie grają razem na kanklach (czasami jest ich 10 lub więcej). W 2008 r. obok zespołu „Kankliės” ze wsi Skrawdzie powstał dziecięcy i młodzieżowy zespół „Kankliukai”. Pierwszym dyrektorem była Vilma Pučkienė ze wsi Skrawdzie, a od 2014 r. dyrektorem jest Dalia Venckienė z Mariampola. Do zespołu uczęszczają dzieci, młodzież i młodzi ludzie w wieku od pięciu do dwudziestu jeden lat. Razem jest ich ponad 20. Osiem dziewcząt gra na dziele Kajetonasa Naudžiusa ze wsi Skrawdzie. Członkowie „Kankliukai” grają również na lamzdeliai, skudučiai, harmonijce, skrzypcach, uczą się piosenek, rytmów, tańców i opowieści. Biorą udział w Litewskim Dziecięcym i Szkolnym Konkursie Folkloru „Tramtatulis”, Festiwalu Folklorystycznym „Oi būdavo, būdavo” w Prenach, „Gegutės šventėje” w Obelynė, Festiwalu Folklorystycznym Gimnazjum Sūduvos w Mariampolu „Atidarysiu dainų skrynelę” i wielu innych wydarzeniach. W 2016 r. członkowie zespołu wzięli udział w Litewskim Festiwalu Piosenki Dziecięcej i Międzynarodowym Festiwalu Folkloru w Pradze. Kankle suwalskie rozbrzmiewają również w niektórych przedszkolach w Mariampolu. Virginija Grigaitienė, nauczycielka wychowania plastycznego w przedszkolu „Rūta” (w 2001 r. nauczyła się grać na kanklach), uczy swoich uczniów muzyki za pomocą kankli. W 2003 r. wzięła udział w święcie muzyki kankli suwalskich, akompaniując na kanklach do śpiewu dzieci. Wraz z innymi opiekunami organizuje festyny folklorystyczne dla przedszkolaków, które odbyły się w latach 2011, 2013, 2015, 2017, podczas których ponownie zabrzmiały kankle. Rima Zdencevičienė, która w 2001 roku ukończyła szkołę muzyczną kankli, gra na kanklach suwalskich dla dzieci z przedszkola „Pasaka”, akompaniuje do ich piosenek na lekcjach i różnych imprezach. W przedszkolu „Želmenėliai” grają na kanklach aż trzy wychowawczynie: Birutė Stumburevičiūtė, Lina Bendaravičienė i Audronė Leimonienė. B. Stumburevičiūtė poznała kankle w 1998 r., L. Bendaravičienė – w 2007 r. A. Leimonienė uczyła się gra na kanklach w Szkole Muzycznej w Kalwarii, którą ukończyła w 1989 r., a gdy zaczęła pracować, kupiła kankle auksztockie. B. Stumburevičiūtė i L. Bendaravičienė kupiły kankle suwalskie i grają na nich, ucząc uczniów śpiewów, korowodów, tańców. Wszystkie trzy nauczycielki tego przedszkola przygrywały na kanklach do śpiewu dzieci podczas festiwalu piosenki ludowej, który odbył się w przedszkolu w 2014 roku oraz na przedszkolnym festiwalu „Eilėraščių kraitelė” który odbył się w 2016 roku. Grają na kanklach suwalskich również w szkołach muzycznych i artystycznych na Suwalszczyźnie. W 2003 r. Loreta Kupstienė, nauczycielka gry na kanklach w Szkole Muzycznej w Mariampolu, uczestniczyła wraz ze swoimi uczniami w II Festiwalu Muzycznym Kankli Suwalskich w Mariampolu, a w 2014 r. wraz z innymi nauczycielami muzyki zorganizowała piękne obchody gry na kanklach i tworzenia muzyki na innych instrumentach. Tam też na kanklach grali młodzi muzycy ze Szkoły Podstawowej „Saulė” i Szkoły-Przedszkola Mokolai. Nauczycielki gry na kanklach z szkoły muzycznej w Wyłkowyszkach, Daiva Venienė i Raimonda Kurauskienė, również uczą swoich uczniów gry na kanklach suwalskich. Mają w szkole trzy małe kankle suwalskie i grają na nich razem ze swoimi uczniami podczas różnych wydarzeń w Wyłkowyszkach, odwiedzili oni także dziecięcy obóz gry na kanklach w Patašinė. O grze na kanklach suwalskich w szkole artystycznej Rimvydasa Žigaitisa w Kozłowej Rudzie i pracujących tam nauczycielach gry na kanklach wspomniano już mówiąc o zespole „Sūduonia”. Wśród nauczycieli gry na kanklach pracujących w szkołach muzycznych w na Suwalszczyźnie wyróżnia się wspomniana już Audronė Adomaitienė, mieszkanka Szak, prawdziwa entuzjastka gry na kanklach suwalskich. Działalność tę rozpoczęła w 1987 r. w zespole folklorystycznym w Szakach, a po nabyciu przez Szkołę Artystyczną dwojga kankli suwalskich uczyła na nich grać swoich uczniów. Kiedy w Patašinė zaczęto organizować letnie obozy dla dzieci, Adomaitienė chętnie włączyła się w ich organizację, uczyła dzieci z obozu i przygotowywała uczniów szkoły artystycznej do koncertów finałowych obozów i konkursów „Tramtatulis” (w 2012 r. zostali laureatami). Gra na kanklach zawodowo, więc stale pomaga Nijolė Černevičienė, kierowniczce „Nova” z Patašinė. Uczy adeptów kankli, stroi ich kankle i pomaga podczas koncertów. Powyższe przykłady świadczą o tym, że muzykę kankli suwalskich możemy usłyszeć w wielu miejscach – w Patašinė, Būdzie, Gryszkabudzie, Katiliai, Syntowtach, Plokščiai, Szakach. Być może nie wiemy jeszcze o wszystkich, którzy grają na kanklach, ale można twierdzić, że tradycje gry na kanklach w regionie Zanavykai są kontynuowane. Istnieją również w wsi Skrawdzie, Kozłowej Rudzie, Mariampolu, Wyłkowyszkach, Kownie (Uniwersytet Witolda Wielkiego, I Szkoła Muzyczna, Narodowe Centrum Kultury). Tak więc nasze stare kankle suwalskie na całej Suwalszczyźnie brzmią, a my, muzycy, jesteśmy z tego szczęśliwi i dumni. Uroczystości gry na kanklach odbywają się także w Suwałkach. Pierwsza z nich została zorganizowana przez zespół folklorystyczny „Sūduonia” z Kozłowej Rudy 24 kwietnia 1994 roku w hali ówczesnego kombinatu stolarskiego. Była to jedna z corocznych uroczystości folklorystycznych zespołu, ale różniła się od innych, w których śpiewano więcej. W tym rozbrzmiewała muzyka starych kankli suwalskich. Kobiety i dziewczęta z zespołu kankli ze wsi Skrawdzie, niewielka grupa miłośników folkloru, którzy przybyli z Mariampola, młodzi muzycy z Liceum w Kozłowej Rudzie oraz sami gospodarze – muzycy „Sūduonii”. Wykonano wiele utworów P. Puskunigisa, granych na kanklach do tańców litewskich, melodie pieśni patriotycznych, zabrzmiało jedno z ulubionych dzieł grających na kanklach – „Polka” Antanasa Degutisa, a także zaśpiewano kilka starych pieśni suwalskich z akompaniamentem kankli. Drugie święto muzyki kankli suwalskich odbyło się prawie dekadę później. Zostało zorganizowane w 2003 roku przez „Marijampolės kanklinykai” i Muzeum Krajoznawcze. Uroczystość odbyła się w auli starostwa powiatowego i trwała przez dwa dni. 7 listopada na kanklach grały dzieci i młodzież przybyła z Kowna, z wsi: Skrawdzie, Patašinė i mieszkańcy Mariampola – muzycy z Gimnazjum „Sūduva”, prowadzeni przez nauczycielkę R. Slankauskienė, grupa młodych muzyków ze Szkoły-Przedszkola „Žiedelis” w Mokolai pod przewodnictwem R. Upitienė, uczniowie V. Biskienė, nauczycielki Szkoły Podstawowej „Saulė”, uczniowie przedszkola „Rūta” zaśpiewali kilka piosenek, którym na kanklach przygrywała Virginija Grigaitienė. Loreta Kupstienė, nauczycielka gry na kanklach w Szkole Muzycznej w Mariampolu grała na kanklach suwalskich wraz ze swoimi uczniami. Na kanklach grała młodzież zespołu „Kanklės” ze wsi Skrawdzie, instrumentalistki „Užnovietis” z Patašinė i dzieci z I Szkoły Muzycznej w Kownie, prowadzone przez nauczycielkę Alvydę Česienė. 8 listopada w tej samej hali odbyły się koncerty zespołów: za wsi Skrawdzie „Kanklės”, ze wsi Patašinė „Nova”, z Kozłowej Rudy „Sūduonia”, z Plokščiai „Vaiguva” i „Marijampolės kanklinykai”. Prezentacje wygłosili Vytautas Alenskas, doktor Artystycznego Konserwatorium w Kłajpedzie oraz Algis Vitlipas, mistrz gra na kanklach z Wilna. Wydano piękny program na uroczystość, a sama uroczystość została objęta patronatem przez administrację powiatu Mariampol i radę miejską. Momenty wydarzenia utrwalone na taśmie wideo i albumie fotograficznym przechowywane są w zbiorach mariampolskiego Muzeum Krajoznawczego. Niecały rok później, 11 lipca 2004 r., instrumentaliści z Suwalszczyzny zebrali się w rodzinnych stronach Jablonskisa we wsi Rygiškės na trzecim święcie muzyki kankli suwalskich. Zostało ono zorganizowany przez zespół folklorystyczny „Nova” z Patašinė i jego liderkę Nijolė Černevičienė. Ponownie wystąpił zespół ze wsi Skrawdzie „Kanklės”, „Sūduonia” z Kozłowej Rudy, „Vaiguva” z Plokščiai, „Marijampolės kanklinykai”, „Nova” i „Užnovietis” z Patašinė. Na uporządkowanym podwórzu gospodarstwa, obok starej stodoły krytej strzechą, na nowo zbudowanym podeście, grały i śpiewały wszystkie zebrane tam zespoły ubrane w litewskie stroje narodowe oraz pojedynczy instrumentaliści: Antanas Žemaitis ze wsi Katilai, Antanina Garkauskienė, Romualda Spūdienė ir Onutė Patronaitienė ze wsi Skrawdzie oraz Stasė Piliutienė z Plokščiai. Petras Deltuva z Szak mówił o produkcji kankli. Program festiwalu został opublikowany. Wydarzenie zostało ponownie sfilmowane, zdjęcia i program zostały wklejone do albumu przechowywanego w Muzeum Historii Regionalnej w Mariampolu. W 2005 r. po raz czwarty odbyło Święto Muzyki Kankli suwalskich, zorganizowane przez zespół folklorystyczny „Nova” z Patašinė we współpracy z „Marijampolės kanklinykai”. Tym razem na kanklach grano aż w trzech miejscach. Uroczystość rozpoczęli młodzi instrumentaliści w sali rekreacyjnej Patašinė. Do niej przyjechali również młodzi instrumentaliści z gimnazjum „Sūduva” w Mariampolu, Szkoły-Przedszkola w Mokolai, Szkoły Podstawowej „Saulė”, Szkoły Podstawowej w Skaisčiūnai. Nie zabrakło również brzmienia grup z Patašinė, Bluwiszki, Gryszkabudy. Wydarzenie to odbyło się w holu Domu Kultury Patašinė, podczas wydarzenia pewna liczba dzieci zdała egzamin gry na kanklach i otrzymała świadectwa ukończenia szkoły. Później festiwal przeniósł się do wioski Katiliai. Pod monumentalnym kamieniem wzniesionym dla Pranasa Puskunigisa grali na kanklach muzycy z Mariampola, Patašinė i Szak, upamiętniając 145. rocznicę urodzin P. Puskunigisa. Z tej okazji odbyła się również uroczystość odsłonięcia monumentalnego kamienia, głos zabrali przedstawiciele gminy Szaki, krewni P. Puskunigisa. Po południu, na koncercie finałowym Festiwalu Piosenki Miejskiej w Szakach, na kanklach suwalskich zagrała wspólna orkiestra muzyków z Szak, Patašinė i Mariampola, prowadzona przez Audronė Adomaitienė z Szak. Kankle grały tego dnia od rana do wieczora. Piąte Święto Muzyki Kankli Suwalskich odbyło się w 2008 roku we wsi Warnupiany (gmina Mariampol) w szkole podstawowej. W tym czasie, zgodnie z programem szkoły gry na kanklach „Marijampolės kanklinykai” czterech uczniów tej szkoły i dwóch nauczycieli nauczyło się grać na kanklach. 16 maja przystąpili do egzaminu z gry na kanklach i z tej okazji zaprosili młody muzyków z Patašinė, Szkoły-Przedszkola w Mokolai, Szkoły Podstawowej „Saulė”. Przybyli też „Marijampolės kanklinykai”. Po egzaminie, rozdaniu świadectw i upominków, znowu zabrzmiały kankle. Teraz na kanklach grali goście – młodzi uczniowie nauczycielek V. Biskienė, R. Upitienė, R. Slankauskienė ze szkół w Mariampolu, wszyscy wysłuchali śpiewu i gry na kanklach „Marijampolės kanklinykai” opowieści o kanklach i ich muzyce. Na zakończenie uroczystości przez długi czas dzielono się wrażeniami przy stole jadalnym. W dniu 3 grudnia 2011 r. zespół folklorystyczny „Sūduonia” z Kozłowej Rudy zaprosił w gości „Mariampolė kanklinykai” i „Novę" z Patašinė. Z „Sūduonia” usiedli muzycy „Sūduoniukai”, a z „Novą” muzycy „Užnovietis”, na czele których tym razem stanęła Audronė Adomaitienė, nauczycielka gry na kanklach z Szak. Eglė Bernotienė, szefowa „Sūduoni”, wzięła do ręki znaną książkę z zieloną okładką, podręcznik muzyczny „Skambinkime suvalkiečių kanklėmis”, i zaczęła kartkować jej strony, na których drukowano dzieła dla instrumentalistów. Pierwszym z nich jest „Kanklininkų himnas” P. Puskunigisa, który wszyscy zagrali. I tak odbywało się całe spotkanie: odczytywano tytuł utworu, a następnie go wykonywano – grano na kanklach lub śpiewano z ich akompaniamentem. Utwory, które potrafił zagrać tylko jeden zespół, były prezentowane solowo, podczas gdy pozostali słuchali i bili brawo wraz z publicznością, licznie zgromadzoną w małym holu biblioteki w Kozłowej Rudzie. Były też utwory, które każdy na scenie umiał zagrać – wtedy muzyka rozbrzmiewała w całej sali. W ten sposób „przekartkowano” całą zieloną książeczkę, grając i śpiewając wszystkie zawarte w niej pieśni. Tak oto już po raz szósty odbyło się Święto Muzyki Kankli Suwalskich – przyjacielskie muzykowanie i śpiew, jednoczące tych, którzy cenią sobie litewskie pieśni i brzmienie kankli. 25 maja 2012 r. zespół „Marijampolės kanklinykai” obchodził 20-lecie istnienia. Z tej okazji zespoły ze wsi Skrawdzie, Kozłowej Rudy, Patašinė, Gimnazjum „Sūduva” zostały zaproszone do galerii Muzeum Krajoznawczego „Saulėratis”. Osiemnastu muzyków usiadło w półkolu przed publicznością, a śpiewacy ustawili się za instrumentalistami. Pamiętając o starych litewskich tradycjach majowego śpiewu, uroczystość rozpoczęła się hymnem „O skaisčiausia, o gražiausia rojaus lelija”. Po niej zagrano dziewięć utworów Puskunigisa, a trzy z jego pieśni zostały odśpiewane. Rozbrzmiewały też stare pieśni suwalskie. Potem litewskie melodie taneczne były grane na kanklach przez uczniów Gimnazjum „Sūduva” (jedna z nich była zagrana aż w trzech tonacjach). Uroczystość zakończyło wspólne wykonanie na kanklach „Marszu” P. Puskunigisa. Podczas koncertu wykonano 10 utworów na kanklach, zagrano na nich do ośmiu pieśni i jednego hymnu. Było to siódme Święto Muzyki Kankli Suwalskich A ósme – znowu w Mariampolu, ponownie „Marijampolės kanklinykai” zorganizowali je 17 maja 2017 r., z okazji 25-lecia ich działalności. Uroczystość odbyła się w sali wystawowej Centrum Kultury w Mariampolu. W pierwszej części uroczystości na kanklach grały dzieci, uczniowie nauczycieli gry na kanklach V. Biskienė, R. Slankauskienė, R. Upitienė i J. Vyliusa. 25 z nich grało na kanklach po raz pierwszy i otrzymało świadectwa uprawniające do nazywania się instrumentalistami grającymi na kanklach. Po nich „Kankliukai” ze wsi Skrawdzie pod nadzorem D. Venckienė zagrali jeszcze kilka utworów, a potem już grali i śpiewali jubilaci – „Marijampolės kanklinykai”. Choć nieczęste, nieliczne, organizowane wciąż przez tych samych entuzjastów gry na kanklach, są to bardzo cenne festiwale dla nas, grających na kanklach z Suwalszczyzny, zbliżające nas do siebie, uczące nas kochać starą litewską kulturę narodową, pielęgnować ją, a tym samym wyrażać naszą miłość do naszej ojczyzny Litwy.